Kategoriler
Genel

KIZILELMA HAMLESİ

Türkiye’den Kızılelma hamlesi! Sav’aş bölümünde devrim yapacak
Geçtiğimiz zamanlarda Baykar’ın, MIUS/Kızılelma insansız hava sav’aş düzeneğinin 2023’te ilk uçuş testini gerçekletireceğini açıklaması, Türk sav’unma teknolojileri yolculuğunun çok kritik bir eşiğe yaklaştığını gösteriyor. Konuya dair değerlendirmelerde tespit edilen Dr. Can Kasapoğlu, ‘Ulaşılması amacıyla çoğu zorluğun aşılması gereken bu amaç, başarılı bulunduğu takdirde Türkiye’nin sav’unma teknolojileri kabiliyeti yönünden yeni bir devre manasına ileriki dedi

 

Dr. Can Kasapoğlu, Baykar yönünden milli ve orjinal olarak tasarlanan insansız muhabere uçağı Bayraktar Kızılelma’nın özelliklerini ve Türk sav’unma teknolojileri bağlamında önemini AA Analiz amacıyla kaleme aldı.

***
Geçtiğimiz zamanlarda Baykar’ın, MIUS/Kızılelma insansız hava sav’aş düzeneğinin 2023’te ilk uçuş testini gerçekletireceğini açıklaması, Türk sav’unma teknolojileri yolculuğunun çok kritik bir eşiğe yaklaştığını gösteriyor. Ulaşılması amacıyla çoğu zo’rluğun aşılması gereken bu amaç, başarılı bulunduğu takdirde Türkiye’nin sav’unma teknolojileri kabiliyeti yönünden yeni bir devre manasına ileriki.

Söz hususu sistemi değerlendirirken ilgi edilmesi gereken 2 analitik çerçeve var. Bunlardan ilki, kategorizasyonu doğru yapmak, yani Baykar’ın Kızılelma ile tam olarak ne yapmaya çalıştığını iyi kavramak. İkincisi, bu düzenin Türkiye’ye kazandıracağı kabiliyeti isabetle analiz edebilmek gerekiyor.
– KIZILELMA NE DEĞİL?
Önce Kızılelma’nın ne olmadığından başlayalım. Kızılelma, Bayraktar TB-2 ya da Akıncı’nın “geliştirilmiş” bir versiyonu değil. Dahili sil’ah istasyonları, ilerlemiş suni zeka algoritmaları, turbofan motor teknolojisi gibi bir kombinasyon, vazife portföyü yönünden değişik bir düzlemi gösteriyor.

Kızılelma, Milli Muharip Uçak ya da F-16V modernizasyonu projesinin bir seçeneği de değil. Aksine, insanlı uçaklarla müşterek harekat icra edebilecek yüksek beceride bir insansız sistemden söz ediyoruz. Bu konuyu çeşitli olarak açıklayacağız yalnız evvel ilk turbofan motorlu insansız Türk uçağının belirti edilen segmentteki seçeneklerine bir göz atalım.

Anladığımız kadarıyla Kızılelma’nın motor konfigürasyonu hususu ile ilgili Baykar, Akıncı SİHA’da izlediği yöntemi, yani tedricen daha kuv’vetli çözümlere yönelmeyi tercih edecek gibi görünüyor. Akıncı’nın A, B ve C varyantlarının, her bir versiyonunda daha kuvvetli motorlar kullanacaklar. Yine benzer şekilde, Kızılelma’nın ilk varyantı Ukrayna menşeili AI-25 motorla havalanacak ve subsonik sürate sahip olacak. Baykar internet sitesinde, bu uçağın 0,6 mach maksimum süratte olacağını belirtiyor. İkinci Kızılelma varyantı ise gene Ukrayna yapımı AI-322 motorlarıyla uçacak. Afterburner (art yakıcı) becerisi de sahip bu motor ile Kızılelma’nın çok daha süratli (muhtemelen transonik süratte) uçmasının beklendiği söylenebilir.


Kızılelma’nın, Bayraktar TB-3 ile TCG Anadolu’dan iniş-kalkış edebilmesi de amaçlenmiş. Bunun amacıyla kanca yardımı ve yakalama kabloları gerekecektir. Her şey planlandığı gibi giderse, Türk Deniz Kuv’vetleri, robotik sistemler çoğunluklu bir don’anma havacılığı kapasitesiyle stratejik bir güç projeksiyonu platformunu buluşturacak. Hem de Kızılelma’nın AESA radarı gibi ilerlemiş bir duyarga becerisi sahip olacağını da belirtelim.

– KIZILELMA HAREKAT TASARISI: TÜRK “LOYAL WİNGMAN” PROJESİNİ İNŞA ETMEK
Tam da bu noktada Kızılelma’nın vazife portföyüne dair direk ve analitik bir soru sormak, konuyu netleştirecektir. Bir düşük görünürlük öğeyi olan dahili silah istasyonuna sahip, transonik süratte uçabilen, Bayraktar TB-2 ya da Akıncı gibi uzun vakit havada kalması beklenmeyen ama manevra yeteneği çok daha yüksek, en mühimsi, ilerlemiş suni zeka algoritmalarına sahip bir insansız uçağı namacıyla istersiniz?
Soruya cevap vermek amacıyla Anglo-Amerikan as’keri literatürde ön plana çıkan “loyal wingman” kavramını iyi kavramak gerekiyor. Esasen bir projenin adı olan yalnız bundan sonra bir hava sav’aş konseptini açıklamak amacıyla sarfedilen “loyal wingman”, 5. kuşak (mesela F-35) ve şimdilik envantere girmeyen 6. kuşak uçaklarla (mesela Tempest) beraber müşterek harekat icra edebilen, otonomi oranı yüksek insansız platformlara karşılık geliyor.

“Loyal wingman” çerçevesinde, düş’man hava sav’unmasının baskılanmasından (SEAD), teh’likeli hava sahalarına penetrasyona kadar, pilotlar amacıyla risk teşkil eden çoğu vazifein, insansız sistem evvellikli icra edilmesi öngörülmekte. Yine söz hususu insansız platformların, görüş-ötesi hava-hava fü’zeleri ve seyir fü’zeleri gibi akıllı, hassasiyeti yüksek ve uzun men’zilli sav’aş yükü taşıması, taarruzi seçenekleri büyük ölçüde artıracak. Loyal wingman konseptinde, insanlı uçağın ve pilotunun, mesela 2030’lu senelerde Kızılelmalar ile uçan bir Milli Muharip Uçak’ın, classic bir muhabere uçağından çok uçan komuta-kontrol ve harekat yönetim merkezi gibi vazife gerçekletireceğini bilmemiz gerekiyor.

Hem de Baykar’ın yanı sıra Anka ve Aksungur gibi çok değerli projelere imza atan Tusaş’ın da düşük görünürlüklü bir insansız muhabere uçağı projesi yürüttüğünü belirtelim. Yani milli sav’unma sanayisi, Türk hava sav’aş kapasitesi amacıyla yeni bir paradigma üretiyor. Eğer bu amaç başarılabilirse, Milli Muharip Uçak da istenilen seviye ve takvimde envantere kazanılabilirse, 2030’larda Türk Hava Kuvvetleri, değişik bir değere dönüşecek.

Hem de yukarıda vu’rgulanan yüksek amaçlere ulaşana kadar, aradaki devresi problemsiz atlatmanın çok kritik bulunduğunu da belirtelim. Türkiye’nin F-16V modernizasyonuna gereksinimi var ve bütün diplomatik imkanlar kullanılarak bu ara-çözüm tedarik edilmeli.

– KIZILELMA’NIN YAPAY ZEKA KAPASİTESİ ÜST DÜZEY VE SOFİSTİKE
Baykar’ın açıkladığı Kızılelma vizyonunun en mühim bileşeninin suni zeka kapasitesi bulunduğunun altı bir kez daha çizilmeli. “Loyal wingman” otonomisi seviyeinde insansız bir uçağın ihtiyac duyacağı suni zeka oranı, sözcüklerin tam manasıyla “üst seviye” ve sofistike, Türk sav’unma sanayinin bugüne kadar deneyim etmediği bir aşama. Dolayısıyla en z’or eşik de bu olacak.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.